Su soğutma
kulesi; plastik enjeksiyon, demir-çelik, kimya, gıda
gibi endüstriyel üretim proseslerinde, ağır sanayi makinelerinde veya ticari
binaların iklimlendirme (HVAC / Chiller arkası) sistemlerinde ısınan
suyun, taşıdığı ısı enerjisini atmosfere aktararak yeniden soğutulmasını
sağlayan bir ısı uzaklaştırma ünitesidir. Temel görevi, tesiste dolaşan sıcak
suyu çevre havası ile temas ettirip soğutarak tekrar kullanılabilir hale
getirmek ve işletmenin su tüketimini optimize etmektir.
Buharlaşmalı
soğutma kulesi, suyun soğutulması için doğadaki buharlaşma prensibini kullanan
sistemlerdir. Kuleye üst kısımdan giren ve prosesten gelen (örneğin bir chiller
grubu veya hidrolik pres sonrası) sıcak su, fıskiyelerle dolgu
malzemeleri üzerine püskürtülerek geniş bir yüzeye yayılır. Alttan motor-fan
grubu yardımıyla emilen soğuk hava, yukarı doğru hareket ederken bu suyla temas
eder. Temas esnasında suyun çok küçük bir kısmı buharlaşarak ısıyı havaya
aktarır. Kalan soğumuş su, istenilen sıcaklığa düşerek havuzda toplanır ve
fabrikaya geri gönderilir.
Farklı ölçekteki tüm sektörlerin ihtiyaçlarına göre iki tip üretim yapmaktayız:
Paket Tipi Soğutma Kuleleri: Yüksek teknolojiyle fabrikasyon olarak modüler yapıda üretilen, kompakt tasarımlı ve sahaya nakledildikten sonra hızlıca devreye alınabilen kulelerdir. Plastik enjeksiyon fabrikaları, tekstil işletmeleri ve orta ölçekli HVAC/Chiller arkası soğutma kulesi projeleri için idealdir.
• İnşai Tipi Soğutma Kuleleri: Büyük ölçekli ve yüksek su debisine sahip ağır sanayi tesisleri (demir-çelik fabrikası kulesi, maden rafinerileri, enerji santralleri) için saha koşullarına özel projelendirilen, betonarme veya çelik konstrüksiyon yapı üzerine yerinde inşa edilen devasa soğutma sistemleridir.
Üretim hattınızın hassasiyetine göre iki farklı çevrim çözümü sunuyoruz:
• Açık Çevrim Soğutma Kulesi: Proses suyunun, kule içindeki atmosferik hava ile doğrudan temas ederek buharlaşma yoluyla soğutulduğu en yaygın ve ekonomik yöntemdir. Ancak dış ortama açık olduğu için suyun kirlenme riski daha yüksektir.
• Kapalı Çevrim Soğutma Kulesi: Proses suyunun kule içindeki temiz boru demetleri (serpantin) içinden geçtiği sistemdir. Su hava ile doğrudan temas etmediği için kirlenme, kireçlenme ve oksitlenme riski sıfırdır. Lazer kesim makinesi, indüksiyon ocakları ve hassas plastik enjeksiyon kalıp soğutma işlemleri gibi yüksek maliyetli makinelerin korunması için özellikle tercih edilir.
Fabrikanızın yerleşim alanına ve bakım bütçesine göre seçim yapılır:
• Karşı Akışlı Kuleler: Hava aşağıdan yukarıya hareket ederken su yukarıdan aşağıya süzülür. Daha az alan kaplar ve oldukça yüksek ısı transferi verimliliği sunar.
• Çapraz Akışlı Kuleler: Hava yatay olarak hareket ederken su dikey olarak akar. İşletme ve bakım maliyetleri daha düşüktür; fan motorları ve su dağıtım sistemine işletme personeli tarafından erişim çok daha kolaydır.
Soğutma kulesi kapasitesi; tesisinizin saatlik su debisi (\(m^3/h\)), kuleye girecek sıcak suyun derecesi, kuleden çıkması istenen soğuk suyun derecesi ve kulenin kurulacağı coğrafi bölgenin en kritik meteorolojik verisi olan yaş termometre (wet-bulb) sıcaklığı baz alınarak termodinamik yazılımlarla hesaplanır. İster plastik sanayisi ister demir-çelik sanayisi olsun, doğru yaklaşım (approach) hesabı yapılmayan kuleler, yaz aylarında tesiste sıcaklığın yükselmesine ve kritik üretim duruşlarına neden olabilir. Her sektöre özel mühendislik hesabı yapmaktayız.
Kulelerde su kaybı buharlaşma, blöf (tasfiye) ve sürüklenme (damla kaçırma) yoluyla olur. Sitemizde kullandığımız yüksek verimli, Eurovent sertifikalı damla tutucular (eliminatörler) sayesinde rüzgarla sürüklenme kayıplarını toplam debinin %0.005'inin altına indiriyoruz. Ayrıca akıllı otomasyon ve blöf kontrol sistemleri ile su tasarrufunu maksimuma çıkarıyoruz.
İnverter kullanımı, kule fan motorlarının dış ortam hava sıcaklığına ve fabrikanın o anki ısı yüküne göre değişken hızda çalışmasını sağlar. Özellikle hava sıcaklığının düştüğü gece saatlerinde veya kış aylarında fan hızını otomatik düşürerek motor enerji tüketiminde %40 ile %60 arasında elektrik tasarrufu elde etmenizi sağlar.
Bir soğutma kulesinin dışarıdan çekmesi gereken taze su miktarı; buharlaşma kaybı + blöf miktarı + sürüklenme kaybı toplamına eşittir. Pratik bir mühendislik hesabı olarak; kuleden geçen her 10°C'lik sıcaklık düşüşü için toplam su debisinin yaklaşık %1 ila %1.2'si oranında buharlaşma kaybı yaşanır ve bu miktar otomasyon flaşörleri ile sisteme taze su olarak beslenir.
Yaklaşım (Approach) değeri, kule çıkış suyu sıcaklığı ile dış ortamın yaş termometre (wet-bulb) sıcaklığı arasındaki farktır. Örneğin yaş termometrenin 24°C olduğu bir bölgede kule suyu en fazla 28°C'ye düşebiliyorsa yaklaşım değeri 4°C'dir. Bu değer ne kadar küçükse, kulenin termal tasarımı, petek kalitesi ve genel soğutma performansı o kadar yüksektir.
Kule içindeki su sürekli buharlaştıkça, suyun içindeki mineral, kireç ve çözünmeyen katı madde yoğunluğu (iletkenlik) zamanla artar. Bu durum kule dolgularında, chiller eşanjörlerinde ve tesis borularında kireçlenmeye, dolayısıyla tıkanmaya yol açar. Blöf sistemi, kule havuzundaki mineralce yoğunlaşmış bu suyun kontrollü bir şekilde sistemden dışarı atılması ve yerine temiz takviye suyunun alınması işlemidir. Kulenin ilk günkü verimliliğini korumak adına hayati öneme sahiptir.
Dolgu seçimi, fabrikadan kuleden geçecek suyun kalitesine, kirlilik düzeyine ve sıcaklığına göre belirlenir:
• PVC Film Dolgular: Temiz sular için yüksek yüzey alanı sunarak HVAC ve hafif endüstride yüksek verim sağlar.
• PP (Polipropilen) Splash / Marley Dolgular: Kirli, tozlu, kireçli veya yağlı proses sularında (demir-çelik fabrikası kulesi veya maden hatları gibi) tıkanmayı önlemek için sıçratma tipi dolgular kullanılır. Ayrıca yüksek sıcaklıklı proseslerde erimeyen PP malzeme zorunludur.
Legionella bakterisi durgun ve 20°C - 50°C arası sıcaklıktaki sularda hızla ürer. Bunu önlemek için kule havuzlarımızı tortu ve durgun su birikmeyecek, temizliği kolay ve eğimli yapıda tasarlıyoruz. Ayrıca işletmelerin düzenli biyosit (bakteri önleyici) kimyasal kullanması ve periyodik kule temizliği yaptırması yasal bir zorunluluktur.
Tesisinizde üretim duruşu yaşanmaması için yılda en az 2 kez (yaz sezonu öncesi ve kış girişinde) kapsamlı bakım yapılmalıdır. Bakım kapsamında su dağıtım fıskiyeleri, dolgu (pack) temizliği, damla tutucu aşınmaları, havuz temizliği ile motor/fan rulmanlarının yağlanması kontrol edilmektedir.
Fabrikamızda yerli üretim avantajıyla PVC/PP kule dolguları, püskürtme fıskiyeleri, aksiyal fan kanatları ve tahrik motorları sürekli olarak stokta bulundurulmaktadır. Olası arıza durumlarında Türkiye içi yedek parça sevkiyat süremiz 24 ile 48 saat arasındadır.
Küçük ve orta ölçekli kuleler fabrikamızda montajı tamamlanmış paket kule olarak sevk edilir ve sahada sadece boru-elektrik bağlantısı yapılarak hızlıca devreye alınır. Büyük ölçekli endüstriyel kuleler ise lojistik kolaylığı açısından modüler (demonte) olarak sevk edilerek uzman montaj ekibimiz tarafından tesisinizde kurulur.
Soğutma kulesi fiyatları; kulenin kapasitesine (tonaj/debi), açık veya kapalı çevrim olmasına, gövde malzemesine (CTP, galvaniz, paslanmaz çelik) ve fan/motor gücüne göre değişkenlik gösterir. Tesisinize en uygun fiyatlı ve optimum verimli kule teklifini hazırlayabilmemiz için mühendislik ekibimizle iletişime geçerek ücretsiz kapasite hesabı yaptırabilirsiniz.
Seri üretimini yaptığımız standart CTP paket tipi soğutma kulelerimiz genellikle stoktan hemen veya 1-2 hafta içinde teslim edilir. Projenize özel tasarlanan büyük ölçekli inşai tip kuleler veya özel paslanmaz çelik serpantinli kapalı kulelerin imalat ve sahada montaj süresi ise projenin büyüklüğüne göre 4 ila 8 hafta arasında değişmektedir.
Evet, Türkiye’nin tüm sanayi bölgelerine (İstanbul, Kocaeli, Bursa, İzmir, Ankara, Gaziantep vb.) nakliye koordinasyonu, uzman montaj ekiplerimizle saha kurulumu ve sistemin ilk kez çalıştırılarak (devreye alma) teslim edilmesi hizmetlerini eksiksiz sunuyoruz. Paket kulelerimizde ise sahada sadece borulama ve elektrik bağlantısı yapmanız yeterlidir.
Üretim hatlarında soğutma kulesi kaynaklı bir duruşun ne kadar büyük mali kayıplara yol açtığını biliyoruz. Bu yüzden tüm kulelerimiz için 7/24 acil teknik destek hattımız mevcuttur. Olası arıza durumlarında gezici teknik servis ekiplerimiz en geç 24 saat içinde tesisinize müdahale ederek sistemin yeniden devreye alınmasını sağlar.